De rol van de heier, ARA Boringen en de installateur bij energiepalen
Bij een project met energiepalen werken verschillende disciplines samen. De funderingspalen moeten worden aangebracht, het bodemenergiesysteem moet technisch worden ontworpen en aangesloten en in de woning moet de warmte en koeling uiteindelijk goed worden verdeeld.
Daarom zijn bij energie uit palen meestal drie partijen betrokken: het heibedrijf, ARA Boringen en de installateur.
Wie doet precies wat? En waarom is het belangrijk dat deze partijen al vóór de uitvoering met elkaar afstemmen?
Eerst: wat zijn energiepalen?
Bij energiepalen worden funderingspalen niet alleen gebruikt om een gebouw te dragen. De palen worden daarnaast onderdeel van het bodemenergiesysteem.
In holle stalen buispalen kunnen aardwarmtelussen worden aangebracht. Via deze lussen wordt warmte uit de bodem gewonnen en later weer aan de bodem teruggegeven.
De funderingspaal krijgt daarmee twee functies: fundering én energiebron.
Meer over de werking leest u in ons kennisartikel wat zijn energiepalen?.
De heier: plaatsen van de funderingspalen
Bij funderingsherstel of nieuwbouw brengt het heibedrijf de funderingspalen aan.
Voor energie uit palen kunnen holle stalen buispalen worden gebruikt. Deze palen hebben in eerste instantie een constructieve functie: ze dragen de woning of het gebouw.
De holle ruimte in de paal maakt het vervolgens mogelijk om er een aardwarmtelus in aan te brengen.
Meer over deze constructie leest u bij stalen buispalen gebruiken voor bodemenergie.
De heier is onder andere verantwoordelijk voor:
- het aanbrengen van de funderingspalen;
- de juiste positie, diameter en lengte van de palen;
- het uitvoeren van het funderingsplan;
- afstemming over de uitvoerbaarheid op de bouwplaats;
- het toegankelijk houden van de palen voor de volgende fase.
De heier installeert dus niet zelf het complete bodemenergiesysteem. Zijn werkzaamheden bepalen echter wel in belangrijke mate welke mogelijkheden er daarna zijn.
ARA Boringen: van funderingspaal naar energiepaal
ARA Boringen verzorgt het bodemenergetische gedeelte van het project.
Al vóór de uitvoering bekijken we hoeveel energie de woning nodig heeft en welk deel daarvan uit de funderingspalen kan worden gehaald.
Vervolgens bepalen we hoe het bronsysteem moet worden opgebouwd.
ARA Boringen kan onder andere zorgen voor:
- het ontwerp van het bodemenergiesysteem;
- de berekening van het benodigde vermogen;
- het bepalen welke funderingspalen worden gebruikt voor bodemenergie;
- het plaatsen van aardwarmtelussen in de holle stalen buispalen;
- het aansluiten van de lussen op een verdeler;
- het ontwerpen en realiseren van eventuele aanvullende bodemlussen;
- de technische aansluiting van bron en bodemwarmtepomp.
Bij funderingsherstel kan zo een noodzakelijke bouwkundige ingreep worden gecombineerd met verduurzaming. Meer hierover leest u bij energie uit palen bij funderingsherstel en funderingsherstel combineren met een warmtepomp.
Zijn de funderingspalen altijd voldoende als energiebron?
Nee. Dat hangt onder andere af van:
- het aantal funderingspalen;
- de lengte van de palen;
- de bodemopbouw;
- het energieverlies van de woning;
- het gewenste verwarmingsvermogen;
- de warmtapwatervraag.
Bij sommige woningen leveren de energiepalen voldoende vermogen. Bij andere projecten is aanvullende bodemenergie nodig.
ARA Boringen kan dan bijvoorbeeld naast de energiepalen één of meer reguliere verticale bodemlussen realiseren.
In wanneer is energie uit palen niet voldoende? leggen we uitgebreider uit hoe dit wordt bepaald.
De installateur: warmte en koeling in de woning
De bodemwarmtepomp vormt de verbinding tussen de energie uit de bodem en de installatie in de woning.
De woninginstallateur zorgt ervoor dat deze warmte vervolgens efficiënt door het gebouw wordt verdeeld.
Daarbij gaat het bijvoorbeeld om:
- vloerverwarming;
- lage-temperatuurradiatoren of convectoren;
- leidingwerk in de woning;
- warmtapwatervoorziening;
- regeltechniek;
- thermostaten;
- hydraulische inregeling.
Een bodemwarmtepomp werkt het efficiëntst met een lage temperatuur afgiftesysteem. Daarom moet vooraf worden gecontroleerd of de woninginstallatie hiervoor geschikt is.
Met een goed ontworpen systeem kunnen energiepalen worden gebruikt voor verwarming, warm tapwater en in veel situaties ook voor koeling. Meer daarover leest u bij energie uit palen voor verwarmen, tapwater en koelen.
Waarom vroeg overleg belangrijk is
Bij energiepalen komen fundering, bodemenergie en woninginstallatie samen. Een beslissing binnen het ene onderdeel kan daardoor directe gevolgen hebben voor de andere disciplines.
Een voorbeeld: wanneer pas na het heien wordt besloten welke palen voor bodemenergie worden gebruikt, kunnen aansluitingen moeilijk bereikbaar zijn of blijkt de gekozen paalverdeling energetisch niet optimaal.
Daarom adviseren wij om ARA Boringen al vóór het plaatsen van de funderingspalen bij het project te betrekken.
In die fase kunnen onder andere de volgende zaken worden afgestemd:
- hoeveel energiepalen beschikbaar zijn;
- welke palen het meest geschikt zijn;
- hoeveel vermogen de woning nodig heeft;
- of aanvullende bodemlussen nodig zijn;
- hoe de leidingen vanuit de palen worden aangelegd;
- waar de verdeler wordt geplaatst;
- waar de bodemwarmtepomp komt;
- hoe de aansluiting op de woninginstallatie wordt uitgevoerd.
Hoe eerder deze uitgangspunten bekend zijn, hoe eenvoudiger de verschillende werkzaamheden op elkaar kunnen worden afgestemd.
Hoe voorkomt u miscommunicatie tussen partijen?
Een energiepalensysteem valt niet volledig onder één traditionele bouwdiscipline. Juist op de overgangen tussen fundering, bron en woninginstallatie kunnen onduidelijkheden ontstaan.
Daarom is een duidelijke taakverdeling belangrijk.
Bij voorkeur wordt vóór de uitvoering vastgelegd:
- wie verantwoordelijk is voor de funderingspalen;
- welke palen als energiepaal worden gebruikt;
- wie de aardwarmtelussen plaatst;
- hoe en waar de leidingen uit de palen komen;
- waar de verdeler wordt geplaatst;
- wie de bodemwarmtepomp levert en aansluit;
- waar het werk van ARA Boringen eindigt;
- waar het werk van de woninginstallateur begint.
Voor particuliere woningeigenaren, aannemers en funderingsbedrijven hebben we daarom ook een praktische checklist voor funderingsherstel en energie uit palen opgesteld.
Wie moet wanneer worden ingeschakeld?
Idealiter wordt de samenwerking al tijdens de voorbereiding van het funderingsherstel of de nieuwbouw opgezet.
Een gebruikelijke volgorde is:
1. Funderingsplan
Een constructeur en funderingsbedrijf bepalen hoe de nieuwe fundering wordt uitgevoerd.
2. Beoordeling bodemenergie
ARA Boringen beoordeelt welke funderingspalen kunnen worden benut als energiepaal en hoeveel energie daarmee beschikbaar is.
3. Technische afstemming
Heier, aannemer, ARA Boringen en eventueel de installateur stemmen de uitvoering op elkaar af.
4. Funderingspalen plaatsen
De heier brengt de holle stalen buispalen aan.
5. Energiepalen realiseren
ARA Boringen brengt de aardwarmtelussen aan en realiseert het bronsysteem.
6. Woninginstallatie aansluiten
De installateur zorgt voor het afgiftesysteem, leidingwerk en overige installaties in de woning.
Door deze volgorde vooraf vast te leggen, kan veel herstelwerk of improvisatie tijdens de bouw worden voorkomen.
Samenwerken met ARA Boringen
ARA Boringen werkt bij energiepaalprojecten samen met funderingsbedrijven, aannemers, constructeurs en installatiebedrijven.
Heeft u een project waarbij funderingsherstel of nieuwbouw mogelijk gecombineerd kan worden met bodemenergie? Betrek ons dan bij voorkeur al in de ontwerpfase.
Wij kunnen beoordelen:
- of de funderingspalen geschikt zijn voor bodemenergie;
- hoeveel energie uit de palen kan worden gehaald;
- of aanvullende bodemlussen nodig zijn;
- hoe het bronsysteem moet worden opgebouwd;
- welke technische afstemming met heier en installateur nodig is.
Neem contact op met ARA Boringen om een project te bespreken.